Hazar–Macar ilişkileri

Bu bölüm, Macar tarih yazımında Hazar–Macar ilişkileri üzerine iki görüşün ardındaki çelişkileri inceler: Macarların 7. yüzyıldan itibaren Hazar Kağanlığı'na bağlı olup bağımsızlıklarını iki aşamada (830 civarında ve 870'lerde) kazandıkları görüşü ile iki halkın 830'larda birbirine düşman olduğu, Hazarların Macar boylar birliğini 840–860 yılları arasında egemenlikleri altına aldığı ve Macarların 870'lerde bağımsızlıklarını kazandığı görüşü. Bölüm, Hazar sarayının Yahudiliğe geçişinin 20. yüzyıldaki algılanışının bilimsel görüşleri dolaylı olarak etkilediğini belirtir. Ligeti'yi izleyerek Hazar dilinin Bulgar Türkçesi/Çuvaşça tipine ait olduğunu, dolayısıyla Macarcadaki Eski Türkçe alıntıların kaynağını Kağanlık dışında aramanın gerekmediğini vurgular. İbn Rüste, Gerdîzî ve Mervezî'deki Ceyhânî geleneğine ait paralel pasajları karşılaştırarak İbn Rüste metninin dört farklı elin izini taşıdığını ve Hazarların Macarlara karşı hendek kazdığına dair cümlenin en son eklenen katman olduğunu gösterir; bu cümle, Sarkel'in 839'da Macarlara karşı inşa edildiğine ya da Macarların o dönemde bağımsız olduğuna kanıt oluşturmaz. De Administrando Imperio'nun 38. bölümü, Levedi yönetimindeki Macar boylar birliğini Kağanlığın parçası olarak gösterir ve Árpád Hanedanlığı'nın meşruiyetini Hazar kağanının atamasına dayandırır; 39–40. bölümler ise Hazar kökenli Kabarların Macar boylar federasyonuna katılışını anlatır. Hazar tarihinin ana hatlarını ve Jenő Szűcs'ün etnik bilinç modelini ele aldıktan sonra bölüm, Macar boylar birliğinin oluşup sağlamlaştığı istikrarlı siyasi çerçeveyi Hazar Kağanlığı'nın sağladığı sonucuna varır.